Thứ Bảy, 22 tháng 12, 2018


Trở lại hồ sơ iện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) Nguyễn Đình Cung


Tức là hồ sơ này khá hài hước là mới đây ông Nguyễn Đình Cung này trình bày ở diễn đàn kinh tế gì đó  nhấn mạnh rằng tiềm năng GDP của Việt Nam có thể đạt 8% hoặc cao hơn nữa”, và ông này lấy bài học kinh nghiệm của Nhật, Hàn Quốc xưa kia cũng có mức tăng trưởng GDP kinh tế rồng cọp vào những năm 80 của thế kỷ trước, và ông này viện dẫn vào phải tăng năng suất, rồi VN luôn hấp dẫn đầu tư nước ngoài nhờ chiếm lợi thế nhân công lao động rẻ,….

Trước hết tôi hay giật mình là tai họa về kinh tế ở VN cũng xuất phát từ những nhà kinh tế học như Nguyễn Đình Cung này mà rat hay vì hết công tác và đến tuổi thì nên về hưu. Hãy nghiệm ra rằng dưới thời cựu Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thì ông Cung này là thành viên Tổ tư vấn kinh tế của thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thì gây ra bao nhiêu tai họa cho VN về kinh tế với các dự án đầu tư tàn tạ đáng ghê tởm. Tuy nhiên hiện nay ông Cung này còn có chân đứng ở cái ghế Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc nhiệm kì 2016-2021 thì quả là chuyện bi hài kịch cho VN là kinh tế VN bây giờ không còn thích hợp với những gương mặt kinh tế bao cấp thời Đông Âu, Liên Xô nữa để mà đưa ra cái lý thuyết tăng trưởng kinh tế rồng cọp 6-9% trong những năm tới.

Đối với các nhà kinh tế VN thì họ hay thiếu sót không am hiểu về kinh tế thị trường. Ví dụ một quốc gia như VN muốn nâng cao tăng trưởng GDP kinh tế cao tới 8-9% của những năm tiếp theo sau này bằng cách áp dụng mô hình kinh tế đổ vỡ của Nhật của những năm 80-90 của thế kỷ trước nhằm nâng cao năng suất, nâng cao tăng trưởng kinh tế như Nhật từng đạt được thì đúng là tai họa cho VN là những kẻ tư vấn kinh tế này không biết gì cả về tăng trưởng kinh tế của Nhật.

Hãy nhớ rằng, Hànd Quốc hay Nhật từng có mức tăng trưởng rồng cọp xưa kia rất cao thì ta cần nhớ rằng khi đó mức nợ công và các khoản nợ bằng trái phiếu của chính phủ Hàn Quốc rất thấp mà nhất là Hàn Quốc vào những năm kinh tế tăng trưởng cao 15-20% thì tỷ lệ nợ nần trên trái phiếu của chính phủ Hàn Quốc cỡ 9-15% so với GDP thôi, nên Hàn Quốc dễ dàng tăng nợ trái phiếu để đầu tư mà không sợ rủi ro lạm phát tăng cao đe dọa đến tăng trưởng kinh tế. Nước Nhật cũng thế là những năm và những quý tăng trưởng GDP kinh tế của Nhật những năm 1980 và những năm của cuối năm 1990 thì khi đó kinh tế Nhật rơi vào trạng thái đầu cơ tăng trưởng, như đầu cơ vào cổ phiếu, đầu cơ vào bất động sản, và đầu cơ vào mọi ngành nghề, kể cả đầu cơ vào lãi suất thấp, tín dụng nhiều, tức là tăng trưởng tín dụng cho vay cao với lợi thế khi đó tỷ lệ nợ công của Nhật thấp, và cái tỷ lệ nợ trái phiếu của chính phủ Nhật khi đó chỉ cỡ 50-64% theo GDP so với mức nợ khi kinh tế Nhật vỡ bong bóng những năm 1990 cho đến bây giờ vẫn chưa có lối thoát thì mức nợ đó tính trung bình nó vọt lên 200% của GDP, và hiện nay mức nợ này là có thể tới 260% của GDP.

Tức là sau khi kinh tế Nhật bị vỡ bong bóng cổ phiếu và bất động sản xưa kia thì gây ra tình trạng nước Nhật lún sâu vào nợ nần và giảm phát sâu, dù rằng Nhật nợ Nhật là nợ bằng đồng JPY, nhưng nó cũng làm cho người dân Nhật giảm chi tiêu và tiết kiệm cao khiến cho kinh tế suy thoái.

Đối với VN, hãy nhớ rằng hiện nay VN đang làm tăng nợ quá cao là khoản nợ Chính phủ đối với GDP của VN năm hơn 64% so với GDP. Nơ nần kiều này thì sẽ đánh sụt ít nhất 1,5% GDP, thậm tệ mức ngưỡng cảnh báo là 67% là có thể chạm tới khủng hoảng nợ, GDP tất nhiên phải sụt trên mức 1,7%-2,5% nếu con số thống kê là chính xác thì cao hơn nữa. Bởi vì khi một quốc gia như VN có đồng tiền yếu, nạn lạm phát cao mà còn đang mắc nợ cao thì tiền đầu tư cho GDP sẽ giảm xuống, nền kinh tế đi vào hướng trả nợ là giảm đầu tư thì làm sao mà đòi tăng trưởng GDP được.

Điều này cũng dễ giải thích là ở VN hiện nay đang gia tăng đủ các loại thuế má và sự thâm hụt ngân sách cao để đắp nợ cho việc vay nợ quá lớn để đầu tư vào GDP kinh tế trong 1 thgaapj kỷ qua, thì nay nợ nần tăng cao thì lấy đâu ra tiền đầu tư để làm tăng GDP lên tới 8-9% trong vài thập kỷ nữa để có GDP kinh tế hai ngàn mấy trăm tỷ $ chục năm sau thì đúng là ảo giác khó tin nổi là làm sao mà ở VN bây giờ vẫn còn để những kẻ học kinh tế thời Đông Âu và Liên Xô đi làm tư vấn kinh tế, vì những giá trị kinh tế đó bây giờ nó không còn bất cứ giá trị nào cả để áp dụng cho kinh tế thị trường VN kể cả kinh tế thị trường lai căng định hướng xã hội chủ nghĩa.

Nền kinh tế VN hay bất cứ nước nào đang phát triển đều có một giai đoạn tăng trưởng kinh tế rồng cọp 8-9% hay 10%, đó là nó chỉ hữu ích khi mức nợ công kinh tế thấp cỡ 20%-35% so với GDP, lợi suất trái phiếu và lãi vay ngân hàng thấp,… đó là các chính phủ và ngân hàng trung ương có thể phát hành thêm nợ với chi phí tài chính rẻ để gia tăng đầu tư công mà không cần vay vốn ODA hay vay vốn viện trợ là họ có thể an tâm tăng đầu tư xây mấy chục cái sân bay Long Thành hay đầu tư vào hệ thống đườn xe lửa vận chuyển từ hàng hóa cho đến cao tốc mà không vướng bận trả nợ nhiều thì may ra nó còn thúc đẩy tăng trưởng kinh tế rồng cọp.

Với VN bây giờ mức nợ nần đã quá cao, cộng với áp lực chi phí lợi suất trái phiế chính phủ lẫn doanh nghiệp tư nhân thuộc hạng đắt đỏ thì lấy gì đầu tư cho GDP cao tới 8-9%. 

Thậm chí mới đây còn có chuyện hài hước là ông Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng đề xuất “đi xe ô tô, xe máy phải chịu thêm phí khí thải”, và sau đó bị người ta phản ứng dữ dội thì cái Bộ Tài chính này đổ lỗi cho đại biểu quốc hội một tỉnh nào đó đề xuất như đổ lỗi là tăng phí thuế đó là” theo kiến nghị của cử tri Lào Cai”. Tức là quốc gia này bị loạn, một cử tri hay đám cử tri một cái tỉnh nào đó không dám nêu tên mà cũng có thẩm quyền đề xuất đó mà Bộ Tài chính này bám vào đó để tăng thuế thì quả là liều mạng vô luật pháp. Có lẽ người ta ném đá dò đường vì trong lòng muốn tăng thuế tận thu để có tiền trả nợ cho cái núi nợ công của VN tăng quá cao thì họ cũng lo sợ hiệu ứng phe áo vàng ở Pháp biểu tình rầm rộ vì thuế phí tăng cao, giá xăng đắt đỏ mà có thể President Emmanuel Macron của Pháp sẽ thất cử cho nhiệm kỳ bầu cử tới.

Hiện nay ngay cả nền kinh tế của TQ cũng không ngoại lệ là kinh tế họ cũng không còn tăng trưởng cao 9-10% như xưa kia nữa, đó là bởi vì mức nợ nần của nhà nước Bắc Kinh và doanh nghiệp cũng như các hộ gia đình đã tăng quá cao. Nền kinh tế của họ giảm đầu tư xuống và đi về hướng trả nợ nhiều hơn nên kinh tế giảm tốc xuống còn 6,5% trong quý 3 năm 2018, và dự báo còn tồi tệ hơn nữa.


(*) Một nền kinh tế của bất kể quốc gia nào rơi vào tình trạng loay hoay trả nợ, thuế má tăng cao thì tiền đầu tư chủ yếu đi về hướng trả nợ nên ít đẩu tư cho GDP, vì rủi ro vỡ nợ và bể bóng đầu tư khi nợ nần tiếp tục tăng cao, mà tăng tới 70% so với GDP đối với những nước như VN thì tai họa khôn lường. Và cũng đừng nghĩ là tiếp tục dùng thủ thuật tài chính kích thích kinh tế như viện dẫn vào tiền nhiều và rẻ nhờ đồng tiền mất giá để tăng đầu tư và xuất khẩu nhằm bán hàng rẻ thì còn gặp tai họa hơn nữa là khi chi phí lợi suất trái phiếu vượt 2 con số thì thà rằng kinh tế tăng trưởng 1% còn tốt hơn 10%. Vì xuất khẩu không thể bù đắp cho trang trải phí tổn lãi vay và lợi suất trái phiếu ở mức cao nên doanh nghiệp họ thà đóng cửa ngưng sản xuất còn tốt hơn là càng sản xuất thì càng lao xuống vực mà đôi khi còn bị ngân hàng siết nợ nhà xưởng đất đai mà còn vô tù thì chẳng ai có lòng yêu nước cao độ đến mức ngu dại làm chuyện này để hi sinh cho những kẻ mắc bệnh tâm thần ảo giác con số tăng trưởng kinh tế cao cả.


Pakistan nạn nhân mới của "con đường tơ lụa vỡ nợ của thế kỷ 21"


Trước đây tôi hay mỉa mai chứng bệnh vĩ cuồng của hai cấp lãnh đạo Việt-Trung khi mê sảng dự án kinh tế này, kể cả mặt chính trị và kinh tế. Đó là ổng Tổng bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng ca ngợi Bản ghi nhớ giữa Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam và Chính phủ nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa về thúc đẩy kết nối giữa khuôn khổ "Hai hành lang, một vành đai" với sáng kiến "Vành đai và Con đường". Với các cụm từ “New Silk Road”, hay “con đường tơ lụa mới” , hay các khẩu hiệu “Silk Road Economic Belt” (Con đường tơ lụa Kinh tế), “One belt, one road” (một vành đai, một con đương), rồi khẩu hiệu khác nữa “21st Century Maritime Silk Road” (Con đường tơ lụa trên biển thế kỷ 21),…thì nay con đường tơ lụa mới này bị 1/3 số nước hăng hái tham gia hủy bỏ nó, vì họ nhận ra sự thật bẽ bàng là cái bánh vẽ do Bắc Kinh vẽ ra nó quá ảo tưởng, vì nó đội vốn và thiếu vốn y như cái dự án đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Đông ở VN vậy.

Hãy nói về  Pakistan là tai họa đang giáng xuống quốc gia này khi mà Pakistan chưa quyết liệt tham gia “New Silk Road”, thì kinh tế Pakistan rất sáng chói, thị trường chứng khoán là Pakistan được Chỉ số MSCI Frontier Markets thị trường kém phát triển sang Chỉ số Thị trường Mới nổi, đó là Emerging Markets Index gồm các nước  Brazil, Chile, Trung Quốc, Colombia, Cộng hòa Séc, Ai Cập, Hy Lạp, Hungary, Ấn Độ , Indonesia, Hàn Quốc, Malaysia, Mexico , Pakistan, Peru, Philippines, Ba Lan, Qatar, Nga, Nam Phi, Đài Loa, Thổ Nhĩ Kỳ, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, và Thái Lan. Nghĩa là Pakistan đi trước VN. Tuy nhiên vào những ngày tháng dồn dập của năm 2018 thì các dự án New Silk Road ở Pakistan bị phơi bày cái ung nhọt là mức nợ trái phiếu của chính phủ Pakistan tăng lên có thể hết năm 2018 là 72% so với GDP là tăng tới gần 10% mức nợ trái phiếu. Nợ nước ngoài tăng lên 100 tỷ USD, dự trữ ngoại hối thì sút giảm từ mức 27 tỷ USD nay chỉ còn chưa tớ 14 tỷ USD.

Lợi suất trái phiếu tăng lên 12,90%, lãi suất cơ bản của ngân hàng trung ương tăng lên 10%. Đánh giá tín nhiệm tín dụng bị hạ xuống cấp B cho tới B- là hết còn đi vay mượn bằng trái phiếu quốc trái. Những tai họa của nền kinh tế Pakistan với các dự án xây cất vĩ cuồng và hố nợ bị buộc phải dừng lại, kể cả đàm phán nợ của Pakistan-TQ. Vì hiện nay Pakistan bỗng dưng chuốc một khoản nợ TQ tới 50 tỷ USD mà không hiểu nguyên nhân vì sao.

Thực tế kinh tế Pakistan tàn tạ nhanh chóng nó cũng dễ giải thích là sự suy yếu của đơn vị tiền tệ Rupee của Pakistan so với đồng USD là đồng Rupee mất giá tới gần 26% so với đồng USD là mức mất giá đơn vị tiền tệ quốc gia này tồi tệ trượt giá kỷ lục nhất mọi thời đại. Đó là hậu quả nền kinh tế bị cái thòng lọng hố nợ của TQ siết cổ, cộng với sự thâm hụt thương mại gia tăng với TQ rất đáng báo động (có lẽ nhập khẩu thiết bị vật liệu, máy móc của TQ để tài trợ cho dự án New Silk Road), dự trữ ngoại hối sút giảm, trong khi tài khoản hiện tại tính theo GDP như việc thâm hụt Tài khoản vãng lai rơi vào hố sâu hơn nữa là âm tới gần -9%, ngân sách chính phủ âm liên tục,…thì ngần đó yếu tố thì làm sao mà cái nền kinh tế Pakistan có thể thu hút đầu tư nước ngoài được như xưa, hiện nay dòng vốn và đầu tư nước ngoài tháo chạy khỏi Pakistan bất chấp quốc gia này được đánh giá là nhân công ty nghề cao hơn VN, lao động rẻ hơn,… như tệ hơn VN rất nhiều,….

Hãy nói tiếp về vấn đề bán buôn ngoại thương xuất-nhập khẩu, đó là cán cân thương mại Pakistan giống y như VN là đang bị TQ cướp đi hết thành quả xuất khẩu thặng dư thương mại là hiện nay Pakistan đang bị thâm hụt thương mại với TQ lên cao kỷ lục, trong khi khoản xuất khẩu của Pakistan vào Mỹ thường xuyên đạt thặng dư thương mại nay giảm dần kể từ khi Pakistan xa rời Mỹ.

Pakistan  đang là nhà  nhập khẩu chính là với TQ, và nó chiếm tới 20% trong tổng lượng nhập khẩu. Nó cũng là mức cao nhất kể từ khi dự án New Silk Road mà Pakistan tham gia quyết liệt. Có lẽ gần như tất cả các máy móc thiết bị hay các mặt hàng tiêu dùng điện tử, máy tính cho đến viễn thông gần như khác lạ là TQ bao thầu hết là rất hiếm thấy các công ty Mỹ, Nhật, Hàn Quốc, Âu châu tham gia như các quốc gia khác, ví dụ như Thailand thì họ lại ưa chuộng nhập khẩu các máy móc thiết bị cơ khí, điện tử,…. Đến từ Nhật, Âu châu, Mỹ rồi mới đến TQ, trong khi Pakistan thì không có hóa đơn. Nghĩa là hiện nay Pakistan đang buộc phải lệ thuộc TQ khi mới đây Bắc Kinh nhắc lại chuyện năm 2015 là TQ muốn thuê Cảng Gwadar ở tỉnh Balochistan, Pakistan nửa thế kỷ, và đề nghị cấp một khoản đầu tư và khoản vay cho Pakistan. Một đề nghị khá táo bạo là cảng biển đó là Cảng Gwadar sẽ được cách ly cấm dân địa phương Pakistan lai vãng cũng như không tuyển dụng lao động Pakistan mà chủ yếu do người TQ quản lý và điều hành, nghĩa là ai cũng dễ suy đoán ra nó không dùng cho mục đích thương mại mà là mục đích chính trị và tham vọng quân sự của Pakistan, nó giống như điều kiện mà TQ xiết cái cảng biển Hambantota của Sri Lanka khi TQ gán nợ là đặt điều kiện cho chính phủ Sri Lanka cho TQ thuê cảng biển để trừ gánh khoản nợ khổng lồ vay TQ. Hãy nhớ rằng vị trí Gwadar ở tỉnh Balochistan, Pakistan nó hướng ra Ấn Độ Dương và gần biên giới với Iran, thọc sát nách Ấn Độ và nối khu vực miền tây Trung Quốc với Trung Đông và châu Âu về mặt chính trị lẫn kinh tế thì quả nhiên TQ vừa được nhiều thứ như kích động gia tăng căng thẳng Ấn Độ- Pakistan để cho Pakistan trôi vào vòng xoáy nợ nần và mua vũ khí TQ, và đẩy xa quan hệ kinh tế Pakistan-Ấn Độ xưa kia rất thuận lợi

Vì hãy nhớ rằng, trước đây khi Pakistan còn vắng bóng TQ thì quan hệ kinh tế giữa Pakistan-Ấn Độ khá ổn định vì dù sao 2 quốc gia này sát nhau và có dân số lớn thì cán cân thương mại hai quốc gia này khá cân bằng dù có mâu thuẫn nhau về quân sự, nhưng nó cũng tạo ra sản xuất và việc làm rất lớn cho hai đối tác này. Tuy nhiên sau việc TQ hiện diện ở Pakistan thì mọi thứ bán buôn giữa Pakistan-Ấn Độ mất hút, vì nó cũng dễ giải thích là khi TQ nhúng mũi vào Pakistan thì TQ chiêu dụ quốc gia này nhập khẩu hàng hóa TQ và giảm nhập khẩu hàng hóa của Ấn Độ thì tất nhiên Ấn Độ cũng không vì thế phải nhập khẩu hàng hóa của Pakistan để làm lợi cho TQ, và hậu quả có khá nhiều doanh nghiệp Pakistan phá sản nhất là vùng dọc biên giới.

Thực tế cái bánh vẽ của TQ là không dễ dàng gì nuốt trôi được ở cái xứ quốc gia Hồi giáo Pakistan này cũng có rất nhiều phe phái theo chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan chủ chiến và thánh chiến, vì cái cảng Gwadar ở tỉnh Balochistan, Pakistan này nó thường xuyên bị các nhóm dân quân Hồi giáo Pakistan nã đạn cối và tên lửa, cũng như các công dân TQ phải thường xuyên đối mặt sự đe dọa tấn công tự sát của các nhóm Hồi giáo mà ngay cả chính phủ Tổng thống Arif Alvi, Thủ tướng Imran Khan cũng phải dè chừng, kể cả trong quân đội Pakistan cũng có nhiều tướng lĩnh chỉ huy chống các dự án đầu tư của TQ đe dọa đến an ninh quốc gia. Thậm chí là ta không quên các nhánh Hồi giáo chủ chiến ở Pakistan không ưa gì chế độ Bắc Kinh khi TQ đàn áp người Hồi giáo Uighur, người Hồi giáo vùng Tân Cương, Kazakhstan và Thổ Nhĩ Kỳ,….

Đối với chính phủ Pakistan rất kém về kinh tế và rất kém hiểu biết về thị trường. Thực tế TQ họ không hơn không kém là một kẻ keo kiệt tính toán là "lấy mỡ nó rán nó". Nghĩa là TQ đang chơi trò dùng chính đồng tiền và sức lao động của chính người dân Pakistan để dùng nó làm chính các dự án đầu tư của TQ tại Pakistan chứ thực ra TQ không tốn 1 xu nào mà còn có lợi là bởi vì nền kinh tế Pakistan mới đang tài trợ cho chính TQ bằng các khoản đầu tư bằng chính sức mua và tiền tiết kiệm của chính người dân Pakistan.

Nói chung hầu hết các chính phủ nhược tiểu kém hiểu biết về kinh tế lẫn chính trị bang giao quốc tế mới rước tai họa cho họ chứ thực ra cái đất nước TQ và cái thị trường cổ phiếu của họ chỉ có mấy tay đầu cơ và đầu tư Mỹ tách biệt chính trị đánh sập TQ. Đó là ta không quên rằng sự sụt giá cổ phiếu của TQ giữa năm 2015 và sự xì bong bóng bất động sản bên Tàu cuối năm 2014 thì người ta cáo giá mấy tay đầu cơ của Morgan Stanley (NYSE: MS), Goldman Sachs (NYSE: GS) tham gia đánh sập chứ nó không do cái ông Tổng thống da màu Barack Obama và các chính phủ thân Tàu tham gia. TQ hiện nay vẫn còn ám ảnh mấy tay đầu cơ Morgan Stanley chứ họ chẳng sợ ai cả. Đối với cái nền kinh tế TQ có lẽ nếu tôi lãnh đạo quốc gia VN thì tôi sẽ không tha thứ hay nhược bộ cái gì cả, và đừng có hù dọa ai ở đây cả. Bởi vì VN mới chính là quốc gia đang xếp trên nhiều thứ lợi thế trước TQ chứ không phải VN lép vế. Nhưng vì một số kẻ nhược tiểu kém tài không thấy ra chứ bất cứ ai là chuyên gia am hiểu cái thị trường TQ thì đều thấy ra cả.

Sau cùng tôi nói về VN một chút là hiện nay nhiều bạn đọc thắc mắc việc nhà thầu Trung Quốc trúng gói thầu điện mặt trời Vĩnh Tân thì tôi trả lời thế này, đó là công ty Power Construction Corp thì ban đầu nó quả nhiên có giá, nhưng thực tế khi chứng minh các dự án điện mặt trời thì công ty này rất kém, và doanh số xa sút, nó đang mắc nợ rất lớn. Kinh nghiệm của nó kém xa các công ty Nhật, Mỹ,...nó bây giờ chỉ là cái võ trống rỗng với cái mác ban đầu là Tập đoàn Xây dựng Điện lực Trung Quốc, ngành nghề kinh doanh như cung cấp các dịch vụ kỹ thuật, mua sắm và xây dựng để phát triển thủy điện, công trình nước, nhiệt điện, năng lượng mới, và các dự án truyền tải và phân phối tại Trung Quốc và quốc tế, nhưng cũng tham gia kinh doanh đầu tư bất động sản, và ăn cắp công nghệ của nước khác. Công ty này đang ôm khối nợ khá lớn, và trong gần hết năm thì cổ phiếu của nó đang tuột đáy giảm tới -33% giá trị là hết còn tiền đầu tư và sống bằng sự muôi dưỡng chính trị của Bắc Kinh. Ôi thôi, tôi nghiệm ra rằng cái tai họa ở VN mà TQ đẩu tư có lẽ người ta không thể khuyên can được trừ khi chỉ còn cách loại bỏ những kẻ lãnh đạo thân Tàu này thì mới loại bỏ được các dự án đầu tư của TQ. Bởi lẽ các dự án của công ty này đã có nhiều quốc gia hủy nó thì VN rước nó vào.

Thứ Năm, 20 tháng 12, 2018

Một năm tồi tệ với các hãng hàng không "Big Three" của Trung Quốc.


Ở TQ thống kê kinh tế của họ rất ảo giác là cái tăng trưởng GDP kinh tế rồng cọp của TQ mấy thập kỷ qua bình quân trên 9-10% và để có được nền kinh tế lớn hạng 2 thế giới với GDP hiện tại là 12.237,70 tỷ USD chứ thực tế nếu tính GDP sát thì kinh tế TQ chỉ được khoảng 8-9 ngàn tỷ USD thôi.

Đối với TQ thì phép đo tính cho sự suy giảm hay giảm tốc tăng trưởng của họ là cách tính tương đối chính xác là ta ước đoán vào các chỉ số thống kê để phân tích sản lượng tiêu thụ điện năng ở TQ tăng hay giảm, cũng như sự di chuyển hỏa xa là vận chuyển đường sắt của người dân TQ tăng hay giảm, và nhất là ta không quên tính vào sự vận chuyển hàng không của dân Tàu là rất đông đảo. Nếu thấy sút giảm thì ta suy đoán ra nền kinh tế TQ đang yếu đi. Những lĩnh vực tiêu thụ điện năng, vận chuyển hàng hóa của TQ thì nó sút giảm dần từ cuối năm 2014 khi thị trường bất động sản của TQ xì bóng nhẹ và gây ra vụ vỡ nợ 200 tỷ USD ở lĩnh vực bất động sản và xây cất nhà cửa này ở bên Tàu. Vì lĩnh vực này nó chiếm tới 1/4 sản lượng GDP kinh tế của TQ.

Cái nền kinh tế của TQ đang tuột đáy là hết còn tăng trưởng trên 9% như xưa nữa và cũng hết còn báo cáo láo thống kê gian để hù dọa thiên hạ nữa là quốc tế người ta thống kê về vận chuyển hàng không của TQ tới các nước khác thì họ có ghi số sánh ước đoán để các nhà phân tích kinh tế họ chú ý phân tích nó. Ví dụ hiện nay cái tỷ lệ tăng trưởng kinh tế hàng năm GDP của TQ tới hết quý 3/2018 thì sụt còn 6,5%. Đây là mức tăng trưởng tồi tệ thấp nhất kể từ quý 1 năm 2009 trong cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, đó là cái thống kê tăng trưởng còn gian dối vì các thống kê trước đó của các quý là tuột giảm theo cái bậc thang đi xuống từ 6,9% xuống dần 6,8%, rồi xuống dần 6,7% mà chẳng lẽ quý 3 của năm 2018 thì lại tính còn 6,6% thì khó tin quá nên Bắc Kinh chỉ thị cho tay chân tháo một lúc rơi 2 điểm đẳng sau dấu phẩy con số 6 của nó là còn 6,5%.

Các thống qua gian dối của Bắc Kinh thì nó không thể qua được mắt các nhà phân tích kinh tế và thị trường giàu kinh nghiệm. Thí dụ tôi hay mỉa mai cái sự sụt giá cổ phiếu của TQ hiện tại gấp 3 lần sự sụt giá cổ phiếu của Mỹ thì TQ bị mất niềm tin là sai sót của lãnh đạo Bắc Kinh khi chỉ đạo cho tay chân thống kê đầy sự sơ hở là vì sao kinh tế TQ giảm tốc mạnh mà còn giảm luôn cả tỷ lệ thất nghiệp thay vì cái tỷ lệ thất nghiệp ở TQ nó phải tăng lên thì đằng này thống kê về tỷ lệ thất nghiệp của TQ là đang tốt nhấp và thấp nhất mức thấp kỷ lục 3,82% trong quý 3 năm 2018 khi mà tôi phê phán là tại TQ hiện tại số doanh nghiệp phá sản tăng cao kỷ lục nhất mọi thời đại cộng với sự dịch chuyển của các công ty nước ngoài rời TQ sang Ấn Độ, Indonesia, và Nam Mỹ rộng lớn thì lấy đâu ra việc làm cho dân Tàu tham gia lao động mà lại thốn kê tỷ lệ thất nghiệp đang ở mức thấp kỷ lục thì chuyện rất khó tin nổi.

Lý do hiện nay cái ngành công nghiệp thép của TQ thì đang sản xuất dư thừa là quốc gia này có thể sản xuất ra 900 triệu tấn thép thô và đi kèm tơi 40 doanh nghiệp thép vừa và nhỏ ở TQ nộp đơn phá sản, nó cũng đi kèm ngành công nghiệp xe ô tô suy giảm và dẫn đến 40 công ty chuyên sản xuất lốp xe ở TQ bị sụp đổ (chủ yếu ở Sơn Đông). Kể cả mới đây người ta đi đòi nợ siết nợ Dongbei Special Steel, một tập đoàn sản xuất thép cao cấp đặc biệt cho ngành công nghiệp chế tạo ở TQ vì thực tê cái tập đoàn này nó đã có thành tích vỡ nợ chết đi sống lại nhiểu lần, mà ngành thép này nó được chế độ Bắc Kinh bảo hộ và bảo lãnh các khoản vay, vậy mà nó cũng phải vỡ nợ và xù nợ,….

Trở lại cái hồ sơ thực tế hơn về lĩnh vực vận chuyển hàng không là dân Tàu có quy tắc là khi kinh tế thịnh đạt thì họ hay ưa đi du lịch và vận chuyển hàng không, khi kinh tế suy giảm thì họ cũng giảm đi hàng không luôn. Vận chuyển hàng không ở TQ là rất lớn. Tuy nhiên hiện nay đối với các hãng hàng không "Big Three" của Trung Quốc, bao gồm 3 hãng hàng không lớn nhất và bất khả xâm phạm là Air China, China Eastern Airlines và China Southern Airlines đang chứng kiến doanh thu và số hành khách đi máy bay sút giảm tồi tệ, cổ phiếu cũng sụt gia mạnh.

Chẳng hạn hiện nay gần hết năm thì cổ phiếu chứng khoán của China Southern Airlines sụt giá tới -43%. Đối với Air China hay Hãng hàng không quốc tế Trung Quốc là hãng hàng không quốc doanh lớn thứ hai ở TQ, sau hãng China Southern Airlines thì cổ phiếu của nó gần hết năm tuột giá tới -36%. Trong khi China Eastern Airlines bay hơi mất -39%.

Hãy nhớ rằng "Big Three" của 3 ông kẹ hãng hàng không TQ này đang thiếu nợ nhà nước Bắc Kinh tới 20 tỷ USD và không biết còn thiếu nợ bên ngoài là bao nhiêu, nhưng trước mắt "Big Three" đã được nhà nước Bắc Kinh bơm vốn khẩn cấp 1,7 tỷ USD hỗ trợ chặn đà giá chứng khoán sụt giá và cho đảo nợ các khoản vay.

Kết luận của tôi là trong 1 năm qua kinh tế thế giới rất tàn tạ, không riêng gì TQ và các thị trường mới nổi mà còn cả Mỹ-Âu châu. Nhất là thị trường cổ phiếu thế giới cũng rất tàn tạ là như tôi nói là vào những tháng 4/2018, nếu ai bán hết chứng khoán và đầu tư vào các tài sản tiền tệ, trái phiếu thì còn kiếm dược mối lời lớn chứ ai mà đầu tư vào cổ phiếu không đảo danh mục lẽ tránh cổ phiếu dựa vào các thị trường chiến tranh thương mại và vay nợ dòn bẩy tài chính ngân hàng thì có lẽ năm nay hết ăn Tết. Tuy nhiên ở VN là quốc gia này vẫn còn mơ chuyện ảo giác tự hào kinh tế tăng trưởng kỷ lục trong 1 thập kỷ qua là tăng 7%, rồi dự kiến năm 2019 kinh tế sẽ tăng trưởng cũng trên 7% thì quả là chuyện lạ kỳ khi mà cái rủi ro là cái tăng từ đỉnh cao sẽ tuột đáy, kể cả rủi ro kinh tế VN phụ thuộc gần như vào xuất khẩu và đầù tư trực tiếp nước ngoài FDI, nghĩa là thị trường nước ngoài họ quyết định tăng trưởng kinh tế VN chứ không phải sự lạc quan tếu của ông Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc của chính phủ VN.

Thứ Tư, 19 tháng 12, 2018

Vẫn là chủ đề về điện năng nói hoài không chán, vì nó gần như chi phối cả nền kinh tế


Đối với lĩnh vực điện năng, tôi vẫn hay nói về lĩnh vực điện năng VN mà tâm điểm là EVN, và nó có cái tên rất to là Điện lực Việt Nam, rồi Tập đoàn Điện lực Việt Nam, và vây cánh quanh nó có những ngành nghề công nghiệp mang cái tên khá lớn có khả năng cung cấp nguyên liệu, nhiên liệu như khí đốt, than,….cung cấp cho lĩnh vực điện năng, và nó đều do cái Bộ Công thương quản lý. Cụ thể 3 cái tam giác kim cương là số 1- PetroVietNam (Tập đoàn Dầu khí Việt Nam-PVN); số 2- EVN (Tập đoàn Điện lực Việt Nam); và số 3- Vinacomin (Tập đoàn Than và Khoáng sản Việt Nam-TKV). Tất cả 3 tập đoàn to lớn đồ sộ đáng ghê tởm và ngốn gần hết tài nguyên quốc gia thì nó chẳng giúp ích gì cho quốc gia như chia sẻ lợi ích chung cho người dân mà trái lại 3 quả đấm thép đúng bản chất “vina” này. Bởi lẽ trước đây và sau này vẫn thế là bất cứ khi nào tỷ giá hối đoái biến động như đồng USD tăng giá và tiền VND sụt giá thì 3 cái tam giác kim cương là EVN, TKV, PVN đều đề xuất tăng giá điện để bù lỗ cho cả 2 ông lớn TKV, PVN và cả ông lớn EVN nữa thì thật quái thai.

Chuyện ly kỳ nữa là lĩnh vực khai thác than, dầu khí để cung cấp cho lĩnh vực phát điên thì TKV, PVN này nó hoàn toàn không đóng góp hữu ích gì cả mà trái lại nó còn kêu lỗ khi khai thác tài nguyên chính trong đất nước VN, và 3 ông khổng lồ quốc doanh này EVN, TKV, PVN như một cái chợ của con buôn là đấu đá nhau về cung ứng nguyên liệu có lẽ chủ yếu là điện than. Thậm chí là TKV này nó chỉ nghĩ lo đi xuất khẩu than, Bauxite giá rẻ mạt sang TQ và nhập khẩu than ngược lại từ TQ với giá cao nhất thế giới, và ông khổng lồ điện lực thì đàm phán mua than của TKV thì nhùng nhằng là TKV được chỉ trích bán than đắt thì EVN viện có buộc phải đi nhập than ở nước ngoài, mà nếu nhập của Nga, Úc, Brasil, thì giá rẻ chỉ phân nửa than của TKV bán đắt đỏ cho EVN. Đúng là chuyện khó tin nổi là tôi còn nghi ngờ EVN này đang kêu gào thiếu than và dự báo sẽ thiếu điện nghiêm trọng trong những năm tới, và còn đề xuất tăng giá điện để lấy lý cớ có tiền mua than hay các nguyên liệu, nhiên liệu cho phát điện thì có thể TKV này nó đang tích trữ than để đầu cơ chứ thực ra VN có nhiều mỏ than rất lớn, hoặc nó lấy lý cớ muốn đề xuất đào bới các mỏ than to lớn nhất đang nằm dưới đất hoặc đề xuất ưu đãi vay lãi giá rẻ và được phép gia tăng khai thác các mỏ than Mông Dương (Cẩm Phả, Quảng Ninh), và nhăm nhe đề xuất tằng  khai thác trữ lượng than đá ở Hạ Long, Cẩm Phả và Uông Bí - Đông Triều, rồi bể than đồng Bằng Sông Hồng,…Đó là chuyện lý cớ về thiếu điện, thiếu than,…

Về lĩnh vực điện năng khác, đó là tôi nhắc tới lĩnh tai họa của VN về vực điện khi hầu như tất cả những lĩnh vực điện năng này và cả than đá ở VN đã bị TQ thành công siết cái dây thong lọng vào cổ để bóp cổ kinh tế VN bằng sự yếu kém về điện năng và phụ thuộc điện năng vào than đá mà lẽ ra ở VN họ đã phải đầu tư xây cất điện chạy bằng khí đốt tự nhiên, dù rằng các nhà máy nhiệt điện chạy than ở VN có thể chuyển qua phát điện chạy bằng khí đốt tự nhiên, nhưng nó cũng tốt kém về chuyển đổi chức năng máy móc và công nghệ. Bởi lẽ nếu lệ thuộc vào điện năng là các nhà máy nhiệt điện của TQ cung cấp và xây cất như nhà máy và thiết bị thì tôi nhắc lại là TQ là quốc gia rất kém về kinh nghiệm làm nhiệt điện bằng năng lượng khí đốt tự nhiên,….mà có thể nói TQ rất tệ hại về lĩnh vực này,….

Tức là trong phân tích chứng khoán và kinh tế vĩ mô các nước thì chính nước Nhật mới là cường quốc giàu kinh nghiệm sản xuất điện chạy bằng khí đốt tự nhiên, và nếu VN sau này chuyển qua mô hình đó trên nền móng sẵn có của các nhà máy nhiệt điện có sẳn của TQ xây cất thì không khớp và không thích hợp với công nghệ của Nhật tiết kiệm cao phát điện công suất lớn thì VN tốn thêm mớ tiền tỷ đô để chuyển qua mô hình phát điện ít rủi ro về môi trường này.

Nước Nhật họ rất chặt chẽ trong tính toán về kinh doanh và đầu tư như mô hình điện năng. Cụ thể Nhật lập ra các công ty điện năng thì họ cũng lập ra các công ty chuyên về lĩnh vực khai thác cung ứng nguồn cung nhiên liệu, nguyên liệu cho trong nước họ. Ví dụ họ lập ra các công ty chuyên về khai thác dầu khí, than, hóa chất,….đi cùng với các công ty điện lực cột chặt vào nhau là vừa khai thác kinh doanh điện trong nước mà bán được nguyên liệu, nhiên liệu có lời và vừa dùng nó để xuất khẩu đầu tư toàn cầu.

Đó là các công ty chuyên về dầu và than như JXTG Holdings, Showa Shell Sekiyu KK, rồi các công ty điện lực, năng lượng như Công ty Điện lực Chubu; Công ty Điện lực Chubu; Công ty Điện lực Tokyo; Osaka Gas Co., Ltd; Tokyo Gas Co., Ltd.,… tất nhiên các công ty này đều niêm yết chứng khoán trên thị trường Tokyo, và chưa tính là Nhật có tất cả các công ty chuyên về điện, cơ khí chế tạo máy móc công nghiệp lớn cho nhà máy điện,….nghĩa là ở VN trước đây nếu đầu tư học hỏi Nhật và ưu ái Nhật đầu tư thay vì TQ thì có lẽ bây giờ ngành điện của VN khá tốt và tiên tiến từ điện than cho đến chạy bằng khí đốt tự nhiên, vì Nhật cũng có các nhà máy phát điện chạy than và số đó chuyển qua mô hình chạy chạy bằng khí đốt tự nhiên.

Hãy nhớ rằng các nhà máy chạy bằng khí đốt tự nhiên to lớn nhất thế giới với công suất phát điện lớn nhất thế giới thì danh hiệu đó chủ yếu thuộc về Nhật Bản, cụ thể Nhật có các nhà máy phát điện như Nhà máy điện Anegasaki nó chạy bằng khí tự nhiên, dầu thô, dầu nhiên liệu, khí dầu mỏ lỏng (khí LPG), nhà máy này có công suất phát điện công suất thiết kế 3.600 MW, nó khai thác gần như hết công suất, rồi Nhà máy điện Chiba; Nhà máy điện Chita Daini; Nhà máy điện Futtsu (công suất tới  5.040 MW). Thậm chí Nhật có nhà máy nhiệt điện dùng dầu nhiên liệu , khí thiên nhiên là nhà máy có công suất tới 5.660 MW, là nhà máy phát điện dùng nhiên liệu kiều này phát điện lớn nhất thế giới. Còn đối với TQ thì rất kém về linh vực này,….kể cả TQ dùng than chạy điện cũng rất kém, vì chẳng qua TQ là quốc gia đào bới, đầu tư, khai thác than lớn nhất thế giới là chiếm một nửa sản lượng than của thế giới nên họ tận dụng than cho các nhà máy phát điện thôi.

Ôi thôi tôi hay mĩa mai là ở VN thì khi nói đến Nhật làm điện thì người ta hay nói tới điện hạt nhân của Nhật chi phối chứ thực ra Nhật rất đa dạng về ngành điện năng của họ, vì dù sao Nhật cũng đã từng là cường quốc kinh tế lớn hạng 2 thế giới sau nhiều thập kỷ, trước khi bị TQ vượt lên chiếm hạng 2 gần 7 năm nay, nhưng đối với Nhật họ sản xuất công nghiệp xưa kia lớn thứ 2 trên thế giới và ngốn một nguồn điện cũng thuộc loại to lớn nhất thế giới, và nó cũng dễ giải thích là Nhật mới là cường quốc có nhà máy điện hạt nhân phát điện to lớn nhất thế giới. Đó là nhà máy điện nguyên tử hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa của Nhật xếp hạng 6 lớn nhất thế giới tính cho cả nhà máy thủy điện của TQ và Brazil,...vào đó. Nhật còn dẫn đầu có nhà máy phát điện dùng nguyên liệu, nhiên liệu như khí đốt, đó là nhà máy Kashima lớn thứ 20 trên thế giới là lớn nhất thế giới về lĩnh vực phát điện dùng khí đốt, khí thiên nhiên,....

Ở VN bây giờ cãi vã rất gay gắt về năng lượng điện. Họ đổ lỗi cho nhau về tai họa điện năng của TQ đầu tư xây cất ở VN, là khai thác công suất rất kém, thậm chí là 4 cái nhà máy nhiệt điện lớn nhất ở VN thì phát điện ra không bằng 1 cái nhà máy nhiệt điện của Nhật, rồi người ta chỉ trích ai phải chịu trách nhiệm rước các dự án đầu tư nhiệt điện của TQ vào VN và ám chỉ ông nào đó rất thân Tàu gây ra thì quả là hết biết luôn, và chuyện hết biết nữa là các chuyên gia và các nhà phân tích ở VN cũng không biết luôn về công ty xây cất điện của quốc gia nào có kinh nghiệm nhất để mời gọi đầu tư, quốc gia nào nổi tiếng có lĩnh vực xây cất thiết kế điện họ cũng chẳng biết luôn và chỉ nghĩ đến TQ, Hàn Quốc,....thì đúng là tai họa khó lường.

Thứ Ba, 18 tháng 12, 2018

Khi chỉ số VIX tăng thêm 4,32% mức rủi ro tiếp tục đe dọa sự sụt giá cổ phiếu và dầu thô


Tính từ đầu năm 2018 cho tới nay. Chỉ số CBOE Volatility Index (VIX), gọi là chỉ số biến động. Nó được biết đến là (thước đo sự sợ hãi), hay "fear gauge" của giới đầu tư Phố Wall, đây là chỉ số biến động gọi nôm na là chỉ sô kích hoạt một tín hiệu mua (hoặc bán) nó đã tăng +132% mức độ sợ hãi của giới đầu tư cả năm qua. Nghĩa là nó khớp với giá cả chứng khoán và các giao dịch hàng hóa trong năm qua rất tồi tệ. Hãy nhớ rằng, khi chỉ số "CBOE Volatility Index", hoặc VIX, nó là khí cụ đo dự kiến biến động 30 ngày có thể đo trên trên chỉ số S & P 500. Một hành động VIX tại +/- 20%, điều đó có nghĩa là mức độ lạc quan và sợ hãi tăng hoặc giảm +/-20%. VIX có thể đo dự kiến trong 12 tháng, hoặc 30 ngày tiếp theo hay 1 ngày. Nó  được sử dụng bởi các nhà đầu tư chứng khoán đánh giá tương đối mức độ lo lắng hay lạc quan của thị trường.

Chẳng hạn một hành động VIX tăng +4,32%, nó cho thấy mức độ sợ hãi của nhà đầu tư tăng lên +4.32%, đó là ta dự đoán sau khi giới đầu tư đang bán tháo cổ phiếu để tìm nơi trú ẩn an toàn như đầu tư vào vàng hay đồng USD, hoặc đồng, EUR, JPY,...kể cả hình thức mua trái phiếu. Điều này thường dẫn đến các "chỉ số chứng khoán sụp đổ". Hiệu ứng ngược lại, khi VIX giảm xuống, giới đầu tư đang lạc quan về thị trường chứng khoán, họ đang rời bỏ vàng, hay bán đi các trái phiếu để đầu tư vào chứng khoán,….

Đối với giá dầu thô. Giá dầu thô WTI Crude Oil (Nymex) tại Bắc Mỹ sụt giá tồi tệ nếu tính cho kỳ hạn đáy và đỉnh 52 tuần. Giá dầu thô WTI Crude đã mất 30 USD/thùng từ tuần đầu tiên của tháng 10/2018 cho đến ngày giao dịch 18/12/2018. Hãy nhớ rằng giá dầu thô WTI Crude đã thiết lập mức đỉnh cao nhất của nó ở mức 76,55 $ /thùng trong tuần đầu tiên của tháng 10 thì nay vòa ngày 18/12/2018 nó chỉ còn 46,43 $ /thùng thì quả là chuyện lạ là ở VN cái công ty EVN điện lực đòi tăng giá điện với lý luận khan hiếm than và nguồn cung than khó khăn dù rằng đất nước này có nhiều mỏ than lớn hàng đầu ở Đông Nam Á. Đối với giá dầu thô Brent, hay Brent Crude Oil – ICE giao dịch thị trường London nó đang đắt hơn 10 USD/thùng so với dầu thô WTI (thực tế Brent nó thường chỉ đắt hơn WTI khoảng 3-4 USD/thùng).

Hãy nhớ rằng, giá dầu thô ảnh hưởng đến giá của nhiều tài sản khác, nó bao gồm cổ phiếu, trái phiếu, tiền tệ và thậm chí các mặt hàng khác, kể cả lạm phát, giá điện. Cho nên kinh nghiệm đối với VN là giá điện và kinh doanh hay sản xuất điện của tập đoàn điện lực VN là EVN luôn báo cáo lỗ lã và hay đề xuất tăng giá điện bù lỗ, vì công nghệ thì sử dụng của TQ, đã thế còn cột chặt vào sử dụng nguyên liệu dùng than, thay vì đa dạng hóa nguôn cung nguyên liệu chạy điện để giảm sự rủi ro về giá hagf hóa biến động. Đó là bởi vì các nhà máy nhiệt điện quốc gia này đa số sử dụng than thay vì chuyển qua sử dụng khí tự nhiên, dầu nhiên liệu, dầu thô,…như đã nhắc. Đó là hãy nhớ rằng kinh nghiệm của các nhà máy nhiệt điện của Nhật họ đa dạng nhiên liệu dùng cho các nhà máy nhiệt điện. VN là quốc gia lái buôn dầu thô gần như  lớn hàng đầu trong các nước Đông Nam Á là chỉ xếp sau Indonesia và Malaysia. Thậm chí có lúc VN xếp trên Malaysia về múc dầu thô đem bán. Tất nhiên dầu thô đó nó chảy vào ngân sách và tham nhũng chứ nó không tài trợ một giọt dầu lửa nào cho sản xuất điện của VN.

Cụ thể Nhật có rất nhiều nhà máy nhiệt điện chứ không phải không có, đó là nhà máy điện dùng khí tự nhiên như Nhà máy điện Anegasaki (ở Ichihara, Chiba). Nó có thể phát điện tơi 3.700 MW lớn hơn nhiều so với các nhà máy diện hạt nhân cỡ lớn,…Nhật có khá nhiều nhà máy nhiệt điện dùng khí tự nhiên, dầu lửa,….nên giá dầu giảm thì lợi ích giá điện sẽ đỡ rủi ro hơn nhờ chi phí giá dầu lửa rẻ hơn. Nó cũng dễ giải thích là Nhật là quốc gia nhập dầu lửa, khí đốt hàng đầu của thế giới với mục địch không phải dùng chạy xe máy, xe ô tô mà mục đích dùng cho lĩnh vức sản xuất điện năng lớn, cũng như mục đích dùng cho vận tải công cộng như tàu xe lửa cao tốc dày đặc ở Nhật chạy điện,….

Thứ Hai, 17 tháng 12, 2018


Lại nói về câu chuyện điện năng ở VN.


VN đang thiếu điện và còn thiếu trầm trọng, nhưng khốn nỗi quốc gia này đang rơi vào vòng xoáy luẩn quẩn về đầu tư xây cất điện năng. Nghĩa có chuyện bi kịch là ở VN bây giờ làm điện năng lượng mặt trời cũng bị người dân phản đối, làm nhiệt điện còn bị phản đối dữ dội hơn, rồi làm điện hạt nhân cũng bị phản đối không kém các các phản đối các loại điện kia, và cuối cùng làm thủy điện còn gây phẫn nộ mạnh nhất trong dân chúng là thủy điện nó thường gây tai họa lớn nhất về sinh mạng, tài sản cho con người vì bão lụt, đập thủy điện bị vỡ,….

Tôi thì mỉa mai hay nói VN là quốc gia thất bại được che dấu bởi sùng bái bóng đá, và sự sùng bái cuộc cánh mạng công nghiệp 4.0 mà nó đang diễn ra hàng ngày rất tai họa. Chuyện bi hài nữa là VN đã và đang còn thiếu điện mà còn thiếu cả chuyên gia đào tạo về điện (kỹ sư địa chất, kỹ sư điện, kết cấu, cơ học,...), nhưng thừa thãi kỹ năng làm điện tử, điện thoại, tin học phần mềm, 4.0 và nhất là thừa thãi quá nhiều những kẻ giáo điều về cái gọi là khoa học "nghiên cứu Chủ nghĩa Marx-Lenin". Thậm chí ông Chủ tịch Hội đồng Lý luận T.Ư, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh Nguyễn Xuân Thắng cho rằng "Soi sáng Cách mạng 4.0 bằng tư tưởng của Karl Heinrich Marx (Các Mác). Đó là tai họa cho đất nước, khi mà cái cần cho VN đang rất thiếu làm khoa học về điện năng.

Đối với trong phân tích ngành điện của các tập đoàn điện lực lớn nhất thế giới và tất cả các tập đoàn điện lực các nước thì hãy nhớ rằng lĩnh vực điện năng là sống còn đối với một quốc gia, và là thước đó giá trị giàu nghèo. Và cũng hãy nhớ rằng vì điện năng nó liên quan đến an ninh sống còn của quốc gia thì hầu hết các nước thì lĩnh vực điện đều do nhà nước sở hữu cổ phần đóng vai trò chính, gọi là công ty quốc doanh, ví dụ ngay cả tập đoàn điện lực Hàn Quốc là Korea Electric Power Corporation, nó niêm yết chứng khoán chủ lực trên sàn NYSE, và KRX thì chính phủ Hàn Quốc đại diện cho các tổ chức quốc doanh nắm giữ cổ phần chiếm ít nhất trên 51%. Nghĩa là nó thông qua tài trợ của ngân hàng quốc doanh nhà nước là Ngân hàng Phát triển Hàn Quốc (Korea Development Bank của chính phủ Hàn Quốc quản lý ), rồi Chính phủ trung ương Hàn Quốc, các quỹ hưu trí Hàn Quốc nắm giữ cổ phần,….các cổ phần còn lại do các quỹ đầu tư, các ngân hàng quốc tế nước ngoài ắm giữ,….đó là một ví dụ về ngành điện năng,….

Quay trở lại hồ sơ điện năng thì thước đó các hộ gia đình tiêu dùng điện năng là nếu các hộ gia đình nào hay bình quân trên đầu người của quốc gia nào dùng nhiều điện năng nhất nó thường cho thấy quốc gia đó đang có nhiều người giàu nhất, có thu nhập cao hơn các nước có mức bình quân đầu người tiêu dùng điện năng ít (ta loại bỏ cách dùng điện năng lạc hậu ngốn nhiều điện). Ta nhắc lại là nếu so sánh một hộ gia đình hay một doanh nghiệp ở các nước công nghiệp tiên tiến như ở Mỹ, Nhật, Âu châu họ dùng máy móc thiết bị công nghiệp hay đèn thắp sáng tiên tiến tiết kiệm năng lượng mà nếu họ tiêu dùng điện năng cao hơn bình quân cùng so sánh với nước VN, TQ cùng lĩnh vực tiêu thụ điện năng (tính luôn cho các nước này dùng thiết bị tiêu thụ điện kém cỏi ngốn điện nhiều) thì nếu ta thấy mức tiêu dùng điện ở Mỹ, Nhật, Âu châu đang nhiều hơn các nước TQ, VN về so sánh đó thì ta đi đến kết luận là vế các nước Mỹ, Âu châu, Nhật họ đang giàu hơn, và đang sản xuất nhiều hơn cùng lĩnh vực, cũng như chi tiêu nhiều hơn (tất nhiên ta không so sánh hết cả cái đất nước TQ to lớn ngốn điện nhiều, vì so sánh đó là khập khiễng),…

Hãy nói về điện lực VN, đó là VN là quốc gia bị phản đối thủy điện, nhiệt điện nhiều nhất hiện nay, vì nó đang gây ra tai họa cho quốc gia này thì tôi mỉa mai là cái dân VN cái gì cũng phản đối thì lấy đâu ra điện để thắp sáng, sản xuất, không đầu tư thêm điện thì lấy đâu ra điện tăng theo dân số,…chẳng lẽ phản đối dùng điện ủng hộ dùng đèn dầu, đèn cầy, nến à,….

Thực tế người dân VN phản đối là đúng chứ không có sai, mà cái sai của VN về đầu tư điện là liên quan đến quá nhiều công nghệ thiết bị của TQ, kể cả công nghệ điện của thủy điên có thời Liên Xô,….đó là tai họa cho VN. Vì hãy nhớ rằng VN phát triển ồ ạt nhiệt điện quy hoạch bừa bãi trong những năm qua như thể quốc gia này vô chính phủ không ai kiểm soát, đó là tai họa và còn hậu họa. Vì người ta chỉ đi chăm lo cái chuyện chống tham nhũng, đốt củi, rồi làm mấy cái thứ linh tinh là họ không lo chuyện dám sát đầu tư kinh tế thực tế đang diễn ra để ngăn chặn nó.

Thực tế hãy nhớ rằng, nếu VN biết quy hoạch chăm lo đầu tư cho chiến lược phát triển nhà máy điện thủy điện của họ trong những thập kỷ Nguyễn Tấn Dũng và Nguyễn Phú Trọng cầm quyền ở VN thì bây giờ VN không đến nỗi tệ để thiếu điện. Cái chuyện tập đoàn điện lực EVN đầu tư dàn trải phá hoại kinh tế mà người ta còn cổ súy khuyến khích thì ta không nói nó nữa mà ta hãy nói về điện là thủy điện.

Đó là VN là quốc gia có nhiều biển, sông ngòi, ao hồ trên diện tích và dân số, nghĩa là làm thủy điện biết quy hoạch như xây cất Nhà máy thủy điện Sơn La mấy thập kỷ trước,….vì thủy điện là rất rẻ về chi phí đầu tư và rất có lợi mà nhiều người hay đổ lỗi cho nó kém cỏi là sai lầm. Thủy điện nếu biết đầu tưu và điều tiết nó thì nó còn hữu ích  có thể kiểm soát lũ lụt, cung cấp nước tưới và sản xuất thủy điện,….

Vì hãy nhớ rằng trên thế giới hầu hết các nước tiên tiến vẫn ưa chuộng đầu tư vào thủy điện làm điện, vì nó khá sạch và tiết kiệm. Và cũng nhớ rằng tất cả các nhà máy phát điện có công suất to lớn nhất thế giới nó đến từ nhà máy thủy điện mà ra. Và trên thế giới nếu tính 5 cái nhà máy phát điện lớn nhất thế giới thì nó đều liên quan đến nhà máy thủy điện. Đó là dẫn đầu xếp hạng 1 là Đập Tam Hiệp (bên Tàu), số 2 là Đập Itaipu (Brazil), số 3 là Đập Xiluodu (TQ), số 4 là Đập Guri (Venezuela trên sông Caroni), số 5 là Đập Tucuruí (Brazil). Hạng 6 thì chỉ thuộc về nhà máy phát điện nguyên tử Kashiwazaki-Kariwa của Nhật thôi.

Nghĩa là tầm quan trọng của thủy điện trong sản xuất điện năng rất lớn và đừng nghĩ là chỉ có nước lạc hậu mới hay dùng thủy điện là xây các đập nước, đó là sai làm nghiêm trọng, vì ngay cả nước Mỹ cũng có những đập nước thủy điện lâu đời và rất hữu ích. Mỹ có cái đập nước thủy điện Grand Coulee Dam (trên sông Columbia ở bangWashington); Bath County Pumped Storage Station (Virginia); Chief Joseph Dam (trên sông Columbia); Nhà máy điện Robert Moses Niagara (Lewiston, New York); Đập John Day  (sông Columbia); Đập Hoover (sông Colorado),…nghĩa là Mỹ có cả trăm cái đập nước mà trong số đó có những đập nước có công suất phát điện lớn hơn cả nhà máy phát điện nguyên tử,….

Nói về Thủy điện có lẽ có hai quốc gia dẫn đầu khai thác loại điện năng này, đó là Brazil và TQ, vì Brazil nổi tiếng có nhiều sông ngòi nên họ tận dụng tối đa về điện năng rẻ này. TQ cũng thế. Tuy nhiên ở VN họ hay tư duy là hễ nghe tới thủy điện thì họ nghĩ rằng chỉ có công nghệ TQ và người TQ mới là kinh nghiệm nhất mà VN học tập của họ thì lầm lẫn tai hại là các đập thủy điện của TQ nó không do TQ làm chủ công nghệ hay làm chủ thiết kế thi công xây lấy mà nó do các nước ngoài làm như Canada, Mỹ, Pháp, UK,....vì TQ xây dựng rất kém cũng như về máy móc cơ khí cũng rất kém kể cả nhiệt điện là TQ họ nhập thiết bị máy móc tiên tiến ở nước ngoài như các động cơ tuabin chứ những thứ cũ kỹ của TQ làm thì TQ bán hay đầu tư sang VN,….

Đa số các nhà máy phát điện lớn nhất thế giới và lớn nhất quốc gia nó đều do nhà máy thủy điện dẫn đầu tạo ra công suất lớn nhất. Ví dụ ngay cả nước Nga cũng có nhà máy thủy điện Aushiger nó mới là nhà máy phát điện lớn nhất của Nga và của Liên Xô,…Nga dư dầu khí, khí đốt, than đá, nhưng nước Nga cũng dùng thủy điện rất lớn chứ không giỡn chơi. Đó là nước Nga thừa kinh nghiệm làm điện (nhiệt điện than đá, khí đốt), điện hạt nhân), nhưng họ vẫn chuộng thủy điện miễn phí và rẻ mà còn điều tiết được nước sông hồ, tưới tiêu,….

Những nước Châu Âu tiên tiến như nước  Bỉ thì có cả chục cái nhà máy thủy điện, cụ thể như Nhà máy thủy điện Coo-Trois-Ponts, và năng lực tạo ra điện còn lớn hơn cả Nhà máy điện hạt nhân Doel, tổ máy số 3 ở Bỉ.

Ở Canada thì rất có kinh nghiệm về làm thủy điện, vì các công ty Canada hay tham gia tư vấn thiết kế, xây cất thủy điện cho TQ xưa kia. Các nhà máy thủy điện ở Canada đông như quân Nguyên và năng lực tạo ra điện từ thủy điện lớn gấp hơn nhiều điện hạt nhân, mặc dù danh hiệu nhà máy phát điện điện lớn nhất ở Canada nó thuộc về nhà máy điện hạt nhân Bruce, nhưng bên dưới nó là hai nhà máy điện bằng thủy điện xếp hạng 2 hạng 3 to lớn nhất Canada là nhà máy thủy điện Robert-Bourass, Churchill,…và cả mấy chục cái nhà máy thủy điện với những cái đập nước khá đẹp mắt và an toàn.

Kết luận của tôi đầy sự mỉa mai là VN là quốc gia dư thừa về sông ngòi để làm điện như thủy điện, và dư thừa nguồn cung than để làm nhiệt điện chạy than, nhưng nó lại đang rất khó tin là VN đang thiếu mọi thứ về nó thì thật quái đản không thể tin nổi. Vì nếu như thiếu luôn mấy thứ đó thì không biết họ làm điện bằng thứ gì hay là đi mua điện của thiên hạ.

Chủ Nhật, 16 tháng 12, 2018

FED có thể không nâng lãi suất đồng USD vào 19/12/2018

Trong động thái mới đây sát ngày Fed có cuộc họp tăng lãi suất là Fed cũng tái khẳng định kế hoạch tiếp tục tăng lãi suất theo lịch trình vạch ra, và nó cho thấy việc tăng lãi suất tại cuộc họp tiếp theo vào tháng 12 là "có khả năng". Nghĩa là FED sẽ tăng lãi suất Federal Funds Rate từ mức 2,25 lên mức 2,50 vào ngày 19/12/2018.

Có lẽ cái thị trường chứng khoán VN sẽ hết được nuông chiều đà tăng, dù Fed không tăng lãi suất đi nữa, bởi lẽ tính từ giai đoạn năm 2012-2018 thì cái TTCK tăng đều là chưa có năm nào giảm giá. Trong khi các TTCK Thailand thì có 2 năm điều chỉnh sụt giá mạnh tới -21%. Đó là những năm 2013 và năm 2015; Philippines năm 2015-2016 sụt mất -5,50%; Indonesia trong 2 năm là năm 2013-2015 sụt giá mất -14%,….

Chỉ số chứng khoán Nikkei 225 của Nhật tính từ năm 2012-2017 nó được nuông chiều lãi suất hạ và trong giai đoạn đó thì chỉ số Nikkei 225 theo dõi hiệu suất 225 công ty lớn nhất của Nhật đã tăng được gaan116% giá trị thì Nikkei 225 nó đang sụt giá gần hết năm 2018 là giảm -5,50% thì vẫn còn giảm nhẹ và nó không do ảnh hưởng của cuộc chiến tranh thương mại Mỹ-Trung, đó chỉ là cái cớ để người ta viện có vào đó để đầu cơ tin tức. Còn cái chỉ số chứng khoán chính quả VN là chỉ số VN-Index thì tính cùng giai đoạn từ năm 2012-2017 là trong 5-năm qua nó được nuông chiều đà tăng tới gần 117% giá trị, và gần hết năm 2018 thì nó đang sụt giá cũng chẳng bao nhiêu cả, cho nên nó càng đối mặt rủi ro nhiều hơn.

Sau cùn tôi trở lại hồ sơ về về hãng hàng không Bamboo Airways là hãng hàng không Tre Việt thuộc FLC Group chuẩn bị bay thì giới đầu tư hồ hởi sảng mua vòa cổ phiếu FLC  để thúc đẩy cổ phiếu này tăng giá như tin tức đầu cơ đầu tuần thì cổ phiếu Tập đoàn FLC (HOSE: FLC) này đang tăng giá được +3,35%. Về ben kia là Công ty Xây dựng FLC Faros (HOSE: ROS) thì đang giảm -2,88% thì nó là bi kịch. Bởi lẽ lĩnh vực hàng không tại các nước Châu Á và Đông Nam Á đang rất rủi ro giảm giá mạnh.

Lý do sự suy giảm kinh tế của TQ và sự rủi ro lãi suất tăng cao của FED,…thì ngay cả cái hãng hàng không bất khả xâm phạm của TQ là Air China thì cổ phiếu của hãng hàng không này tính từ đầu năm 2018 cho tới nay giá cổ phiếu của nó sụt giảm tới -34%; China Eastern Airlines Corp cũng của Tàu sụt mạnh -38%; China Southern Airlines giảm -40%; Hainan Airlines cũng vẫn của Tàu sụt giá tới -39%.

Thậm chí là cổ phiếu các hãng hàng không tốt nhất thế giới như Singapore Airlines mất giá -11%; thậm chí ngay cả hãng hàng không tốt nhất của Mỹ là Southwest Airlines Co (NYSE: LUV) thì cổ phiếu của nó tính từ đầu anwm 2018 cho tới nay mất giá tới -25%; American Airlines Group Inc (NASDAQ: AAL) sụt giá -38%. Air France-KLM của Âu châu là giữa liên doanh Pháp-Hà Lan thì chứng khoán của nso đang mất giá -32%,….

Tuy nhiên trong đầu tư về cổ phiếu liên quan đến hàng không thì việc các chứng khoán của các hãng bay hàng không sụt giá thì chưa hẳn tác động đến các công ty chế tạo máy bay thương mại, vì có thể là đơn đặt hàng dồn dập về các hãng hàng không ra lò mới, nó có thể thúc đẩy sự di chuyển ngược của cổ phiếu hàng không-nhà chế tạo máy bay chi chuyển ngược chiều. Chẳng hạn cổ phiếu của nhà chế tạo cung ứng máy bay thương mại là công ty vũ trụ hàng không Mỹ, Boeing Co (NYSE: BA) thì chứng khoán của nó từ đầu năm 2018 cho tới nay vẫn tăng được +8,08% bất chấp có sự sụt giá mạnh về vụ tai nạn máy bay thương mại do Boeing  chế tạo mà  hãng hàng không Lion Air (Indonesia) sở hữu khi một chiếc Boeing 737 MAX 8, đã rơi xuống biển Java vào cuối tháng 10/2018. Trong khi cổ phiếu của Airbus tính ở thị trường Đức vẫn tăng được +6,01%, ở thị trường Mỹ tính cho giao dịch biên lai lưu ký dạng đầu tư ADR thanh toán bằng đồng USD nó vẫn tăng được +0,24% tính từ đầu năm cho tới nay và bất chấp chứng khoán Âu châu rất tệ là chỉ số DAX ở thị trường Frankfurt sụt giá -16%,…

Nói chung lĩnh vực hàng không thì thế giới rất hiếm có tỷ phú ở lĩnh vực này, nhưng ở VN thì thổi bong bóng về lĩnh vực hàng không này này khá mạnh. Hãy nhớ rằng hàng không nó hay gặp rủi ro là do chi phí taifg chính vay nợ và bảo lãnh lớn, nó dễ bị bể bong bóng nếu đi vay mượn quá nhiều, và thường nó chỉ hoạt động tốt khi hãng hàng không đó có cổ phần viện có tiềm lực tài chính lớn.

(*) Tôi thì ước đoán có thể Fed sẽ rất thận trọng nâng lãi suất, là họ sẽ hoãn tăng lãi suất trong tháng 12/2018 này, vì ECB, BoJ họ chưa có kế hoạch nào để nâng lãi suất đồng EUR, JPY, mà kế hoạch đó sẽ chỉ xẩy ra năm 2019. Vì hiện tại chứng khoán Âu châu đang giảm giá khá tệ là có nhiều thị trường đi vào lãnh thổ con Gấu từ nủa năm qua mà chưa hồi phục.